σκολίωση

Τι είναι

Η σκολίωση είναι μια τρισδιάστατη αλλαγή του σχήματος της σπονδυλικής στήλης (περιστροφή και πλαϊνή κλίση). Η φυσιολογική καμπύλη της σπονδυλικής στήλης μπορεί να εξελιχθεί σε μονή καμπύλη σε σχήμα C ή σε δύο καμπύλες σε σχήμα S. Συχνότερα εμφανίζεται στην παιδική ηλικία χωρίς ιδιαίτερα συμπτώματα μέχρι να επιδεινωθεί κατά τη διάρκεια της περιόδου της ταχείας ανάπτυξης λίγο πριν την εφηβεία. Οι δύο πιο συχνοί τύποι είναι η ιδιοπαθής εφηβική σκολίωση και η εκφυλιστική σκολίωση στους ενήλικες.

Τύποι σκολίωσης

Ιδιοπαθής σκολίωση. Είναι η πιο συχνή (8 στις 10 περιπτώσεις). Συχνότερα παρουσιάζεται στην εφηβεία (80% των περιπτώσεων) αλλά μπορεί να εμφανιστεί και στην παιδική ηλικία ή και νωρίτερα.

Εκφυλιστική σκολίωση. Εμφανίζεται σε ενήλικες με το πέρασμα του χρόνου λόγω εκφύλισης των αρθρώσεων της σπονδυλικής στήλης.

Νευρομυϊκή σκολίωση. Εμφανίζεται όταν υπάρχει κάποια νευρομυϊκή πάθηση όπως μυϊκή δυστροφία, εγκεφαλική παράλυση, νωτιαία μυϊκή ατροφία, μυοτονική δυστροφία, νόσος Charcot-Marie-Tooth, συριγγομυελία κλπ

Συγγενής σκολίωση. Σχηματίζεται κατά τη διάρκεια της κύησης. Είναι πολύ σπάνια (1 στα 10,000) και συνήθως είναι αποτέλεσμα του σχηματισμού της σπονδυλικής στήλης του εμβρύου. Σε αρκετές περιπτώσεις θα χρειαστεί να διορθωθεί χειρουργικά.

Εκτός από τους παραπάνω τύπους που σχετίζονται με αλλαγές στο σχήμα της σπονδυλικής στήλης, να αναφέρουμε ότι υπάρχει και η σκολίωση λειτουργικού τύπου. Συχνή αιτία εμφάνισης είναι η ανισοσκελία. Όταν το ένα πόδι είναι αρκετά μακρύτερο από το άλλο μπορεί σε όρθια στάση, η σπονδυλική στήλη να αποκτά σκολιωτική καμπύλη.

Περισσότερα για τους τύπους σκολίωσης μπορείτε να διαβάσετε στο blog post Τύποι Σκολίωσης.

Συμπτώματα

  • Ασύμμετροι ώμοι
  • Μια πλευρά της ωμοπλάτης πιο εμφανής από την άλλη
  • Ασύμμετρη μέση (το ένα ισχίο φαίνεται πιο ψηλά από το άλλο)
  • Οι πλευρές προβάλουν περισσότερο από την μια μεριά της πλάτης στο ύψος του θώρακα
  • Τα ρούχα δεν "πέφτουν" σωστά στο σώμα
  • Η παραμόρφωση που προκαλεί η σκολίωση δεν προκαλεί πόνο. Αν υπάρχει πόνος πρέπει οπωσδήποτε να διερευνηθεί αλλά δεν πρέπει να αποδίδεται στην σκολίωση

Πότε να δείτε το γιατρό

Αν παρατηρήσετε σημεία σκολίωσης στο παιδί σας. Η περίοδος της εφηβείας είναι η περίοδος της γρήγορης ανάπτυξης της σπονδυλικής στήλης. Αν διαπιστωθεί σκολίωση σε αυτή τη φάση, πρέπει οπωσδήποτε η πρόοδος της σκελετικής ανάπτυξης του παιδιού να παρακολουθείται συστηματικά. Στην περίοδο αυτή η καμπύλη της σκολίωσης μπορεί να επιδεινώνεται κατά 1 έως 2 μοίρες κάθε μήνα! Προσοχή αν εκτός από την σκολίωση το παιδί παραπονείται και για πόνο στην ράχη ή χαμηλά στην μέση. Αν συμβαίνει αυτό, χρειάζεται άμεση εξέταση από τον γιατρό.

Αιτίες

Οι αιτίες που προκαλούν την ιδιοπαθή σκολίωση δεν είναι γνωστές αν και φαίνεται να παίζουν ρόλο κληρονομικοί παράγοντες. Σύγχρονες έρευνες στρέφονται προς τον συσχετισμό της σκολίωσης με συγκεκριμένο γονίδιο.
Πολλοί πιστεύουν ότι τα βαριές σχολικές τσάντες ή η στάση του ύπνου ή το στρώμα του κρεβατιού μπορούν να προκαλέσουν σκολίωση. Αυτό δεν ισχύει. Οι βαριές τσάντες φυσικά είναι καλό να αποφεύγονται γιατί μπορεί να προκαλέσουν μυϊκό τραυματισμό στην προσπάθεια των μυών να αντισταθμίσουν το φορτίο της πλάτης.

Η αιτία της εκφυλιστικής σκολίωσης είναι οι αλλοιώσεις στην σπονδυλική στήλη με την πάροδο των ετών.
Η συγγενής σκολίωση προκαλείται από κάποια ανωμαλία της ανάπτυξης της σπονδυλικής στήλης κατά την εμβρυϊκή περίοδο ενώ η νευρομυϊκή σκολίωση παρατηρείται όταν υπάρχει κάποια νευρομυϊκή πάθηση όπως εγκεφαλική παράλυση, μυοτονική δυστροφία κ.α.

Παράγοντες κινδύνου

Ηλικία. Τυπικά τα συμπτώματα της σκολίωσης ξεκινούν στην περίοδο της γρήγορης ανάπτυξης του παιδιού λίγο πριν την εφηβεία.

Φύλο. Αν και ήπια συμπτώματα σκολίωσης εμφανίζονται εξ ίσου στα δύο φύλα, τα κορίτσια έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να παρουσιάσουν επιδείνωση και να χρειάζονται θεραπεία. 

Οικογενειακό ιστορικό. Έχει παρατηρηθεί ότι μπορεί μέλη της ίδιας οικογένειας να παρουσιάσουν σκολίωση. Παρ όλα αυτά, τα περισσότερα παιδιά με σκολίωση δεν έχουν οικογενειακό ιστορικό.  

Προβλήματα

Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις η παραμόρφωση είναι ήπια, κάποιες φορές προκαλεί σοβαρά προβλήματα όπως:

  • Μια παραμελημένη θωρακική σκολίωση μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στους πνεύμονες και στην καρδιά. Σε σοβαρές σκολιώσεις οι πλευρές μπορεί να πιέζουν τους πνεύμονες και την καρδιά, δημιουργώντας προβλήματα στην αναπνοή και στην λειτουργία της καρδιάς.
  • Μεγάλες καμπύλες στην οσφυϊκή περιοχή μπορούν να οδηγήσουν σε πρόωρη οστεοαρθρίτιδα, ανισορροπία της σπονδυλικής στήλης και πίεση νεύρων της περιοχής. Ο κορμός του σώματος "κονταίνει" καθώς αυξάνεται η καμπύλη και οι πλευρές τείνουν να ακουμπήσουν στη λεκάνη.
  • Οσφυαλγία. Τα παιδιά που έχουν σκολίωση έχουν περισσότερες πιθανότητες σαν ενήλικες να πάσχουν από χρόνια οσφυαλγία.
  • Οι σοβαρές παραμορφώσεις της σπονδυλικής στήλης έχει διπλάσια ή τριπλάσια αρνητική επίπτωση στους δείκτες σωματικής λειτουργίας και επιπέδου πόνου από ότι άλλες χρόνιες παθήσεις όπως αρθρίτιδα, χρόνια βρογχίτιδα, διαβήτης ή υπέρταση.
  • Εμφάνιση. Καθώς η σκολίωση επιδεινώνεται, μπορεί οι αλλαγές που προκαλεί να είναι ορατές – ασύμμετροι ώμοι, πλευρές που προβάλουν, ισχία σε διαφορετικό ύψος και μετακίνηση του κορμού και της μέσης προς το πλάι. Αυτές οι αλλαγές συχνά μπορεί να προκαλέσουν συναισθήματα μειονεξίας.​

Καμπύλες

Οι πιο συνηθισμένοι τύποι καμπύλης είναι:
Δεξιά θωρακική καμπύλη (δεξιά κλίση της θωρακικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης)
Δεξιά θωρακο-οσφυϊκή καμπύλη (δεξιά κλίση της θωρακο-οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης).
Δεξιά οσφυϊκή καμπύλη (δεξιά κλίση της οσφυϊκής μοίρας).
Διπλή καμπύλη (δεξιά θωρακική καμπύλη και αριστερή οσφυϊκή καμπύλη).

Τελευταία Ενημέρωση